venster sluiten  |  naar de website

Innovatie als overlevingsstrategie

Het is november 2009 en in Radio Kootwijk zitten ondernemers uit heel Nederland ademloos te luisteren naar een persoonlijke toespraak over leiderschap, de crisis, innovatie, motivatie (verwijzen naar artikel over motivatie), geld, inspiratie, en meer. Zijn verhaal intrigeerde mij, zijn persoonlijke motivatie inspireerde mij. Hij legde de verbinding tussen de noodzaak tot vernieuwen – innoveren – op organisatieniveau en individueel niveau. Dat bracht mij ertoe om zijn inzichten samen te brengen met die van andere deskundigen op het gebied van innovatie in één artikel.

Aan het woord is Paul de Blot, hoogleraar business spiritualiteit aan Nyenrode University. Hij promoveerde 5 jaar geleden op “de vernieuwing van organisaties in een chaotische omgeving door de vernieuwing van mensen”. Hij zal inmiddels wel 88 zijn en in ieder geval nog lang niet van plan om het rustiger aan te doen. Tijdens het bijwonen van colleges van de studenten die hij begeleidde als campusmoderator, ontdekte hij dat er maar 10% van de docenten goed les konden geven. “Omdat ze geïnspireerd zijn,” zegt hij. “Ze geven niet wat ze hebben, maar wat ze zijn.” Dat bracht hem tot het begrip business spiritualiteit.

Uit zijn tijd in het concentratiekamp leerde hij dat de krachtpatsers en stoere mannen niet opgewassen waren tegen het Japanse zwaard en de honger. “Om te overleven had je drie dingen nodig: vriendschap, verantwoordelijkheid voor anderen en communicatie. En daarbij hoort ook blijven leren, anders roest je weg, net als een machine,”  vertelt De Blot gepassioneerd.

Karin Bosveld interviewde hem 3 jaar geleden en vroeg waar hij toch al de energie vandaan haalde. “Ik krijg energie van mensen, van de uitwisseling,” was zijn antwoord. “Ik word moe van college geven aan een zaal vol passief luisterende studenten.” (volledige interview)

Tijdens de MKB Krachtcentrale afgelopen november heeft hij een uurdurende presentatie gegeven voor een ademloos luisterend publiek. Hierin benadrukt hij hoe belangrijk vernieuwing is voor de mensheid, voor een organisatie, voor het individu. De veranderingen in de omgeving volgen elkaar steeds sneller op. Als je je niet aanpast aan die omgeving, dan houd je het niet vol. Er ontstaat crisis, om opnieuw te kunnen beginnen. In de natuur gaan organismen dood, in de zakelijke wereld gaan bedrijven failliet om vernieuwing te kunnen realiseren. Onze eigen, persoonlijke energie raakt letterlijk op. Mensen lopen in toenemende mate tegen een burn-out aan. Wat kun je doen om je eigen energie op te laden en organisaties te vernieuwen?

Balans tussen doen en zijn

De Blot verwoordt het als volgt: “De mens bestaat uit lichaam en ziel. Ook ons zakendoen, het organiseren, bestaat altijd uit twee stromen: het doen, oftewel het lichamelijke, met meetbare resultaten en het zijn, de bezieling door onze geest, met onmeetbare resultaten. Je doet iets, je bereikt iets, maar dat is niet waar je energie van krijgt. Energie put je uit inspiratie, uit het zijnsniveau. Dat heeft geen doel, alleen een ideaal: gelukkig zijn. Dus als je werkt vanuit je energie, dan doe je je werk met plezier.

Het gaat om de balans tussen het doen en het zijn. Die balans begint altijd bij jezelf. De Blot zegt hierover: “Wat is je diepste verlangen? Ga lopen in het bos, ga mediteren. Als je jezelf verandert, straal je dat uit, waardoor anderen vanzelf willen veranderen. Bezieling in je werk geeft je energie.”

Uit de zaal komt een vraag: “U heeft het nu over doen en zijn, maar hoe zit het dan met hebben?” De Blot refereert aan enkele filosofen, maar zijn antwoord is in de kern heel eenvoudig: "Hebben leidt tot niets. Wat je hebt kun je weer verliezen, wat je bent verlies je niet,. Je bezit in wezen niets, je bent. Je kunt wel dingen doen om iets te realiseren."

Niet kopieren, maar innoveren

Innoveren is een betere strategie om je organisatie te laten groeien dan concurreren. Je ziet vaak dat bedrijven een succesvolle strategie van een ander bedrijf navolgen en zo proberen elkaars marktaandeel af te pakken. In de gezondheidszorg zie je deze ‘me-too’-strategie vaak. “Jullie een MRI-scan, dan wij ook!” Het vergt lef, maar ook een gedegen aanpak om het anders te doen.

Robert Mammone, hoogleraar Rutgers University (USA) illustreert dit met een voorbeeld uit de natuur: De boomklever en de boomkruiper zijn twee verschillende vogels, die allebei insecten van een boomstam eten. Je zou denken dat ze elkaars concurrent zijn, maar niets is minder waar. De boomklever start zijn zoektocht boven in de stam, terwijl de boomkruiper van onderop omhoog beweegt. Zijn persoonlijke les is om je concurrent goed in de gaten te houden en zelf een andere strategie of marktgebied te kiezen.

“Innovatie is niets meer dan het commercialiseren van creativiteit,” zegt Vijay Govindarajan, hoogleraar aan Tuck School of Business (GB).  Creativiteit is vaak iets individueels, maar om er zakelijk succes van te maken zul je moeten samenwerken in de organisatie. Om in je organisatie meer creativiteit te stimuleren heb je een frisse wind nodig. Dat kan door het aantrekken van personeel uit andere sectoren, maar ook door bestaand personeel te stimuleren om met nieuwe ideeën te komen. Belangrijk daarbij is om een cultuur te creëren waarin fouten gemaakt mogen worden.

Samenwerking moet je vaak een handje helpen, vanuit de top van de organisatie. Nog te vaak worden verbeteringen bedacht door mensen die ze niet in de praktijk hoeven te brengen. In Engeland zijn aanzienlijke besparingen en kwaliteitsverbeteringen in de National Health Service (NHS) bereikt door het betrekken van de werkvloer bij het bedenken van oplossingen. Ook patienten kunnen bijdragen aan een substantiele verandering in aanpak. Zo bleek bij het terugdringen van diabetes bij mensen met overgewicht een aantal essentiele onderwerpen niet aan de orde te komen in de spreekkamer.

Meer lezen?

Paul de Blot's website met inspirerend weblog

Presentatie Paul de Blot MKB Krachtcentrale in Radio Kootwijk, 12 november 2009

Interview met Paul de Blot uit 2007

Paul de Blot, Brug naar spiritualiteit en leiderschap, 2007

Artikel 'Innovation is a better way to compete', Robert Mammone, BusinessWeek, 29 december 2009

Video-interview met Vijay Govindarajan, HarvardBusiness, 6 april 2009

Gerelateerde artikelen in Exposé

3 tips om je intrinsieke motivatie te vergroten

Doorbreek de waan van de dag

Toenemende vraag naar coaching

Plaats een reactie

Naam: *
Email: *
Onderwerp: *
Reactie: *

Type de veiligheidscode hierboven over: